Telesekreterimde şüpheli bir sesli mesaj var, “bizi arayın” ya da “1’e basın” diyor: ne yapmalıyım?
Sesli mesajda bırakılan numarayı arama ve hiçbir tuşa basma. Mesaj gerçekten bankandan, kargodan ya da bir kurumdan olabilir; ama bunu yalnızca o kurumu kendi bildiğin numaradan arayarak öğrenirsin. “Sizi aradı” diye gelen SMS’lerdeki tanımadığın numaraları geri aramak da ücretli olabilir.
Bu makaleyi özetleyin:
Telesekreterine (sesli mesaj kutuna) tanımadığın biri “acil, şu numarayı arayın” ya da “işlem için 1’e basın” diyen bir mesaj bıraktıysa mesajdaki numarayı arama ve tuşlama yapma. Mesaj gerçek olabilir; ama doğrulamanın yolu mesajın verdiği numara değil, kurumun resmî numarasıdır.
Türkiye’de sesli mesaj nasıl çalışır?
Sesli mesaj operatörün sunduğu bir servistir. Örneğin Vodafone’un Telesekreter Servisi sayfasına göre telefonun kapalıyken aramalar ücretsiz olarak telesekretere yönlenir (cevap veremediğin ya da meşgul olduğun durumlar için yönlendirmeyi ayrıca açabilirsin), yeni mesaj olduğunda ücretsiz bir “mesajınız var” SMS’i gelir ve mesajlar 7542 aranarak dinlenir. iPhone’da mesajlar Telefon uygulamasındaki Sesli Mesaj bölümünde listelenebilir; Apple, bu özelliklerin yalnızca belirli ülke ve operatörlerde kullanılabildiğini belirtiyor.
Bu yüzden iki farklı şeyle karşılaşabilirsin: gerçekten kutuna bırakılmış bir ses kaydı ya da “sesli mesajınız var, dinlemek için arayın / tıklayın” diyen sahte bir SMS.
Şüpheli bir sesli mesaj neye benzer?
- Kendini banka, kargo, mahkeme, polis, operatör ya da “güvenlik birimi” olarak tanıtır ama adını ve konuyu açık söylemez.
- Acele ettirir: “bugün içinde dönüş yapmazsanız hesabınız kapatılacak.”
- Geri aranacak, tanımadığın bir numara verir.
- Kayıtlı bir sestir ve tuşlama ister.
- Hiçbir şey söylemez; yalnızca birkaç saniyelik sessizlik ya da kesik bir kayıt bırakır.
Microsoft’un destek sayfası benzer bir kalıbı anlatıyor: dolandırıcılar seni bir numarayı aramaya itmek için endişe verici uyarılar ve sesler kullanır; gerçek hata ve uyarı iletilerinde ise telefon numarası bulunmaz. Apple da kendi sayfasında Apple’dan aradığını söyleyen şüpheli bir aramada telefonu kapatmanı ve şirketle resmî kanallardan kendin iletişime geçmeni öneriyor.
Mesajdaki numarayı ararsam ne olur?
İki risk var:
- Ücret: Adalet Bakanlığı’nın uyarı sayfası seni aramamış bir numaranın “sizi aradı” diye bildirildiği SMS’lere dikkat çekiyor ve bu numaralar arandığında ücret alınabildiğini belirtiyor.
- İkna: Karşına çıkan kişi kendini görevli olarak tanıtıp kimlik, kart ya da şifre bilgilerini, telefonuna gelen kodu ya da bir uygulama kurmanı isteyebilir.
Turkcell de güvenlik sayfasında hediye ya da ödül kazandığını bildiren mesajlarda verilen numarayı aramadan önce konuyu mutlaka doğrulamanı öneriyor.
Ne yapmalıyım?
- Mesajı sonuna kadar dinlemek zararsızdır; ama dinlerken hiçbir tuşa basma.
- Mesajdaki numarayı arama. Kimin aradığını öğrenmek istiyorsan önce numarayı NoCall’de arat.
- Kurumu kendin ara. Banka diyorsa kartının arkasındaki numarayı, kargo diyorsa firmanın sitesindeki numarayı, operatör diyorsa kendi operatörünün müşteri hizmetlerini kullan.
- “Sesli mesajınız var” SMS’indeki bağlantıya dokunma. Mesajlarını yalnızca operatörünün sana bildirdiği numaradan ya da telefonunun kendi Sesli Mesaj ekranından dinle.
- Mesajı hemen silme. Tehdit içeriyorsa ya da dolandırıcılıktan şüpheleniyorsan kayıt şikâyette işe yarar.
Sesli mesaj kutumu nasıl korurum?
Kutunun şifresi de bir güvenlik katmanıdır. Vodafone’un sayfasına göre mesaj kutuna kendin şifre tanımlayabilirsin; başka bir Vodafone hattından, diğer operatörlerden ya da sabit hattan kutuna erişebilmek için tanımlı bir şifre gerekiyor. Buna göre:
- Kutun için tahmin edilmesi zor bir şifre belirle; doğum yılı ya da tekrarlayan rakamlar kullanma.
- Şifreyi ve telefonuna gelen doğrulama kodlarını kimseyle paylaşma.
- Sesli mesajı hiç kullanmıyorsan operatöründen kapatılmasını isteyebilirsin. Vodafone’da yönlendirme, sayfada verilen ##21#, ##61#, ##62# ve ##67# kodlarıyla kapatılıyor.
Bu mesajları azaltabilir miyim?
- Google Telefon uygulamasında spam filtresi açıkken, Google’ın yardım sayfasına göre spam olarak filtrelenen aramalar için cevapsız arama ya da sesli mesaj bildirimi almazsın; kayıtlar yine de çağrı geçmişinde durur.
- Aynı numaradan tekrar tekrar mesaj geliyorsa numarayı engelle.
Geri aradım ve bilgi verdim. Şimdi?
Bankanı ara, şifrelerini değiştir ve faturanı kontrol et; beklenmedik bir arama ücreti görürsen operatörüne itiraz et. Para ya da bilgi kaybın varsa Adalet Bakanlığı’nın dolandırıcılık sayfasına göre en yakın karakola veya savcılığa şikâyette bulunabilirsin.
Kaynaklar ve inceleme
İncelendi:
- Vodafone – Telesekreter Servisi
- Apple Destek – iPhone’da Sesli Mesajı Ayarlama
- Apple Destek – Kimlik avı mesajları, sahte destek çağrıları ve diğer dolandırıcılıklar dahil sosyal mühendislik düzenlerini tanıma
- Microsoft Destek – Çevrimiçi dolandırıcılık ve saldırılardan kendinizi koruyun
- Adalet Bakanlığı Mağdur Bilgi – Kendinizi Dolandırıcılıktan Koruyun
- Adalet Bakanlığı Mağdur Bilgi – Dolandırıcılık
- Turkcell – Mobil İletişimde Güvenlik Politikası
- Google Telefon uygulaması Yardım – Arayan kimliği ve spam koruması
Numaralandırma, operatör araçları ve bildirim prosedürleri değişebilir. Hassas adımları bağlantısı verilen resmî kurumdan doğrulayın.
Makale ayrıntıları
Şüpheli aramaları ve mesajları fark etmek için pratik bağlamla NoCall tarafından incelenmiş editöryel içerik.
Şüpheli bir arama mı aldınız?
Veri paylaşmadan, geri aramadan veya herhangi bir bağlantıya tıklamadan önce numarayı NoCall'da arayın.
Spam olarak bildirilip bildirilmediğini kontrol etmek için bir telefon numarası veya şirket adı (Ziraat Bankası, Turkcell ve Vodafone...) arayın.
Araştırmaya devam edin
Toplulukça bildirilen bu önekler ve dizinlerden kimin aradığını öğrenin.

