NoCall
تحریریهتهدیدها

از شماره‌ای تقریباً شبیه شمارهٔ خودم با من تماس می‌گیرند: یعنی چه و چه کنم؟

شماره‌ای که با همان ارقام اول شمارهٔ شما تماس می‌گیرد، یا فقط از همان پیش‌شماره است یا شمارهٔ نمایش‌داده‌شده دست‌کاری شده تا آشنا به نظر برسد. شباهت شماره هیچ چیز را ثابت نمی‌کند: مثل هر تماس ناشناس رفتار کنید، اطلاعات ندهید، مسدود و در صورت کلاهبرداری به پلیس فتا گزارش کنید.

خلاصه این مقاله با

اگر شماره‌ای که با شما تماس می‌گیرد تقریباً مثل شمارهٔ خودتان است (همان پیش‌شماره و چند رقم اول یکسان)، دو حالت ممکن است: یا واقعاً شماره‌ای از همان محدوده است، یا شمارهٔ نمایش‌داده‌شده دست‌کاری شده تا آشنا به نظر برسد و جواب بدهید. در هر دو حالت شباهت شماره چیزی دربارهٔ تماس‌گیرنده ثابت نمی‌کند؛ با آن مثل هر تماس ناشناس رفتار کنید.

چرا شماره‌ای شبیه شمارهٔ من تماس می‌گیرد؟

حالت اول: هم‌محدوده بودن. شماره‌های موبایل در ایران در دسته‌هایی با پیش‌شمارهٔ یکسان عرضه می‌شوند؛ مثلاً همراه اول از مهر ۱۳۹۴ شماره‌های جدید اعتباری را با پیش‌شمارهٔ 0990 و به‌صورت سراسری با پیش‌شمارهٔ یکسان در کل کشور عرضه کرده است (همراه اول). پس دیدن پیش‌شمارهٔ یکسان به‌خودی‌خود عجیب نیست.

حالت دوم: جعل شماره (Spoofing). تماس‌گیرنده می‌تواند اطلاعاتی را که روی صفحهٔ گوشی شما به‌عنوان شماره نمایش داده می‌شود عمداً جعل کند. کمیسیون ارتباطات فدرال آمریکا (FCC)، به‌عنوان یک نمونهٔ خارجی، شگردی به نام neighbor spoofing را توضیح می‌دهد: نمایش شماره‌ای شبیه شمارهٔ خود شما تا احتمال جواب دادن بالا برود؛ و هشدار می‌دهد که اگر جواب دهید، تماس‌گیرنده‌ها با سناریوهای آماده برای گرفتن پول یا اطلاعات شخصی تلاش می‌کنند (FCC).

جعل شماره فقط مشکل یک کشور نیست. گوگل در برنامهٔ Phone قابلیت «تشخیص تماس جعلی» را اضافه کرده که اگر تماس‌گیرنده هویت خود را پنهان کند یا خود را جای یکی از مخاطبان شما جا بزند، هشدار می‌دهد (گوگل؛ گزارش مهر).

پیش‌شماره نشان می‌دهد تماس‌گیرنده از کدام اپراتور است؟

نه با اطمینان. از ۳۱ مرداد ۱۳۹۵ طرح ترابردپذیری شماره در ایران اجرا شده و مشترک می‌تواند «با حفظ شماره و پیش‌شمارهٔ خود» به اپراتور دیگری برود (ایرانسل). بنابراین پیش‌شماره فقط سرنخی کلی است و دربارهٔ هویت یا نیت تماس‌گیرنده چیزی نمی‌گوید.

چه کنم؟

  1. اگر منتظر تماسی نیستید، جواب ندهید یا بگذارید پیغام بگذارد.
  2. اگر جواب دادید، اطلاعات ندهید. نام کامل، کد ملی، شمارهٔ کارت، رمز یا کدی را که با پیامک می‌آید به کسی که با شمارهٔ ناشناس زنگ زده نگویید.
  3. به شمارهٔ مشابه زنگ نزنید تا «ببینید کیست». اگر شماره جعلی بوده باشد، آن‌طرف خط شاید آدمی باشد که از هیچ‌چیز خبر ندارد.
  4. تماس‌های ناشناس را فیلتر کنید:
    • در آیفون، گزینهٔ Screen Unknown Callers می‌تواند تماس شماره‌های ذخیره‌نشده را بی‌صدا کند یا پیش از زنگ خوردن دلیل تماس را بپرسد (اپل).
    • در اندرویدهایی که Phone گوگل دارند، «Filter spam calls» تماس‌های اسپم را فیلتر می‌کند و می‌توانید هر شماره را اسپم علامت بزنید (گوگل).
  5. شماره را مسدود کنید و آن را در NoCall جست‌وجو یا گزارش کنید تا ببینید دیگران هم از آن تماس گرفته‌اند یا نه.

اگر تماس مزاحمت یا کلاهبرداری بود

  • مزاحمت تکراری: همراه اول پیگیری مزاحم تلفنی را با ارائهٔ اصل کارت شناسایی معتبر و تکمیل فرم، در تهران در مراکز تلفن ثابت و در سایر استان‌ها در ادارات مشترکین انجام می‌دهد (همراه اول). ایرانسل هم می‌گوید اگر مشترک اپراتور دیگری هستید و از یک خط ایرانسل مزاحمت دیده‌اید، باید به دفاتر حقوقی اپراتور خودتان مراجعه کنید تا شکایت با همکاری دو اپراتور پیگیری شود (ایرانسل).
  • کلاهبرداری یا دادن اطلاعات بانکی: فوراً با بانک تماس بگیرید و به مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا با شمارهٔ 096380 گزارش دهید (ایمنا).
  • شواهد را نگه دارید: شماره، تاریخ و ساعت تماس و خلاصه‌ای از حرف‌هایی که زده شد.

پرسش‌های کوتاه

یعنی کسی شمارهٔ من را هم جعل می‌کند؟ ممکن است. اگر غریبه‌ها به شما زنگ می‌زنند و می‌گویند «از این شماره به من زنگ زده بودید»، احتمالاً شمارهٔ شما در تماس‌های دیگران جعل شده است. در این حالت مهم است بدانید چه کاری از دستتان برمی‌آید و چه کاری نه.

اگر شماره دقیقاً یکی از مخاطبانم باشد چه؟ باز هم ممکن است جعل باشد؛ قابلیت گوگل دقیقاً برای همین حالت ساخته شده است. اگر تماس‌گیرنده چیز غیرعادی مثل پول یا کد خواست، قطع کنید و خودتان با شمارهٔ ذخیره‌شدهٔ همان شخص تماس بگیرید.

ت
نوشته تیم NoCall
تحریریه NoCall
3 دقیقه مطالعه
#شماره مشابه#جعل شماره#Caller ID#تماس ناشناس#پیش‌شماره#پلیس فتا

منابع و بازبینی

بازبینی‌شده:

شماره‌گذاری، ابزارهای اپراتورها و روش‌های گزارش‌دهی ممکن است تغییر کنند. مراحل حساس را با مرجع رسمیِ پیوندشده بررسی کنید.

جزئیات مقاله

محتوای تحریریه بازبینی‌شده توسط NoCall با زمینه کاربردی برای تشخیص تماس‌ها و پیام‌های مشکوک.

نویسنده: تیم NoCall3 دقیقه مطالعه

تماس مشکوکی دریافت کردید؟

پیش از به‌اشتراک‌گذاری اطلاعات، تماس مجدد یا کلیک روی هر پیوندی، شماره را در NoCall جستجو کنید.

یک شماره تلفن یا نام یک شرکت (ایبردرولا، Hamrah-e Aval (MCI) و Irancell (MTN Irancell)...) را جستجو کنید تا ببینید آیا به‌عنوان هرزتماس گزارش شده است یا خیر.